han ten broekevvd tweede kamerlid

Inbreng Han ten Broeke tijdens Algemeen Overleg vaste commissies voor Europese Zaken, voor Buitenlandse Zaken en voor Financiën met minister-president Balkenende over de Europese Raad.

De heer Ten Broeke (VVD): Voorzitter. 

Deze Europese Raad bevat een onderwerp dat in dit parlement al een paar keer aan bod is geweest. Dat is misschien ook wel tekenend voor het belang van het onderwerp. Ik doel op de financiële architectuur van Europa. Wij hebben al vaker uitgebreid stilgestaan bij het toezicht op de financiële markten, banken en verzekeringsmaatschappijen. Wij zagen deze week een overeenkomst Basel III verschijnen. Zo langzamerhand wordt duidelijk dat Europa een antwoord probeert te verzinnen op de crisis die wij de afgelopen twee jaar allen hebben ondervonden. Het komt er nu op aan dat Europa een overtuigend antwoord weet te verzinnen op de begrotingsperikelen die wij her en der zien. De divergentie in Europa is zo groot dat het van het grootste belang is dat alle landen die meedoen in de Eurozone, maar ook de landen die daaraan vasthangen, hun zaakjes goed op orde krijgen. Daarvoor is de taskforce van Herman van Rompuy opgetuigd. Wij hebben daarvan wat voorwerk gezien. Ik loop graag een paar punten daaruit langs, al was het maar omdat er mensen zijn in dit land die de informele titel van «onderkoning» dragen die denken dat een en ander tot grote onenigheid leidt. Mijn vaststelling is nu juist, bij de verschillende overleggen die er al zijn geweest, dat er een grote mate van overeenstemming is in deze Kamer. Dat zou ik graag nog eens meegeven aan de minister-president op deze top.

Een aantal punten vindt mijn fractie interessant en wordt door haar gesteund. Allereerst het benadrukken van de schuld bij de tekortprocedure; bij landen die in een tekortprocedure terechtkomen, moet niet alleen worden gekeken naar de begrotingstekorten maar met name naar de schulden. In het verleden is bijvoorbeeld Portugal in de tekortprocedure terechtgekomen, terwijl het land een relatief lage schuld had. Dat zou iets meer ruimte moeten geven aan het land om wat te kunnen doen. Ik vind het dus terecht dat meer gewicht wordt toegekend aan die schuldprocedure. Dat is een goede zaak en wat de VVD-fractie betreft: steun daarvoor.

Op het punt van het Europees semester is de angst van mijn fractie dat het budgetrecht van de Kamer op het spel komt te staan goeddeels weggenomen door minister De Jager, en vorige week ook nog eens door de minister van Buitenlandse Zaken. De Jager stelde in antwoord op mijn vraag dat het type informatie uit de Europese Commissie eigenlijk al op de website van het ministerie van Financiën te vinden was vanwege de procedure met de MEF en de Najaars- en Voorjaarsnota. Verhagen voegde daaraan toe dat er geen enkel cijfer naar de Europese Commissie gaat zonder dat dat eerst langs ons is gekomen. Zo'n semester kan op die manier wat meer discipline brengen.

Mijn fractie is voorstander van automatische en semiautomatische sanctie. Sommige partijen zijn bang dat landen die al in de problemen zitten daarmee nog verder in de problemen komen. Dat zijn vaak ook de partijen die niet echt willen optreden om te voorkomen dat landen in de problemen komen. Zij bedekken de boosdoener altijd maar weer met de mantel met liefde. Ik vind dat wij hierin de rug recht moeten houden. Gisteren was het overleg met onze collega's in het Europees Parlement en ik vrees dat dit besef daar nog niet echt is doorgedrongen, ook niet bij de partij van de minister-president die over het algemeen toch pal staat voor financiële degelijkheid. Misschien is daarin nog enig missiewerk op zijn plaats, als de minister-president hen nog tegenkomt. Mijn fractie is in elk geval voorstander van automatische of semiautomatische sancties. Dat leidt tot depolitisering van het Stabiliteitspact, wat goed is. Verder ziet mijn fractie deze bij voorkeur preventief. Ik hoor hierop graag een reactie van de minister-president.

Vanzelfsprekend is mijn fractie er zeer tevreden over dat cohesiefondsen en structuurfondsen nu worden betrokken bij die sancties. Men kan wel praten over sancties maar als men vervolgens 80% van het EU-budget negeert, dan hebben we daar niet zo verrekte veel aan. Goed dat dat gebeurt en dat het een van de suggesties is. Ik hoor graag van de minister-president een bevestiging hiervan. Van de minister van Buitenlandse Zaken begrepen wij vorige week dat de landbouwfondsen hierin niet buiten schot blijven. Dat lijkt mij een goede zaak.

Uit de meningen her en der in Europa blijkt dat er niet veel vertrouwen in is dat op deze top echte afspraken worden gemaakt. Een diplomaat in de EU Observer zei: «There is a very large agree of disagreement over a large number of issues». Dat is natuurlijk al een tijd zo. Ik word echter meewarig als ook de Duitse staatssecretaris van Europese Zaken, de heer Hoyer, nadrukkelijk oproept tot meer «concrete positions» in plaats van «nebulus text». Het gezaghebbende FT Deutschland bekritiseerde in het hoofdcommentaar eerder deze week «the lack of concrete proposals» van de kant van de Commissie. Bovendien maken Oost-Europese en Midden-Europese landen zich druk over de inhoud van de sancties, wat allemaal zeer begrijpelijk is. Nogmaals, mijn fractie steunt de lijn van nu doorpakken en heldere afspraken maken zodat het Stabiliteits- en Groeipact het vertrouwen terugkrijgt dat het nodig heeft. Ik steun de minister-president daarin van harte.

Duitsland sprak ook over het opschorten van het stemrecht. Daarvoor is eigenlijk een verdragswijziging nodig. Wij hebben daar niet zo'n behoefte aan. Zijn er andere wegen die op dit punt naar Rome leiden? Hoe ziet de minister-president dat?

Ik maak nog één opmerking over EDEO. Mijn fractie wil dat er vaart wordt gemaakt met het heel concreet invullen van EDEO. Consulaire bijstand voor Nederland in het buitenland kan ook prima door Europese vestigingen worden geregeld. Dat scheelt ons een hoop geld en Europeanen, waaronder Nederlanders, moeten daarop kunnen vertrouwen, ook als er geen Nederlandse ambassades zijn in het land. Het is tekenend dat mevrouw Ashton een vrij afwezige indruk maakte; het gaat om de inhoudelijke positie van de EDEO. Mijn fractie vraagt zich af of het telefoonnummer van Europa al is aangesloten.

Het volledige verslag is hier te downloaden.